Lijsten functiebeperking “onderste ledematen”

Beperkingen gerelateerd aan de mobiliteit van gewrichten en botten, aan de spieren en aan de beweging van de onderste ledematen. 
Interventieniveaus:
  • aanvulling: functievermindering t.h.v. been en/of heup (niet noodzakelijk gepaard gaand met letsels t.h.v. de onderste ledematen!). Indicatief: veilige verplaatsing binnenshuis enkel mits steun of met loophulp of rollator, buitenshuis mogelijk gebruik van rolwagen. 
  • vervanging: been/benen niet bruikbaar. De restfunctie is niet voldoende om zonder rolstoel te functioneren, zowel binnenshuis als buitenshuis, of de persoon is totaal afhankelijk van hulp van derden. 
Opmerkingen:
  • Beperkt gebruik van rolstoel (bij optreden van vermoeidheid of opstoten van bepaalde stoornissen):
Indien de persoon niet steeds maar wel regelmatig binnenshuis afhankelijk is van een rolstoel (bv. bij vermoeidheid of bij regelmatige opstoten van bepaalde stoornissen), kan de PEC naargelang de specifieke situatie ‘Aanvulling’ dan wel ‘Vervanging Onderste Ledematen’ toekennen. De mate van moeheid en de frequentie (bv. van de opstoten) zijn elementen die hierbij in acht kunnen worden genomen. 
  • Vertraagde psychomotorische ontwikkeling (psychomotorische retardatie)
Wanneer door een psychomotorische ontwikkelingsachterstand de mobiliteit weinig functioneel is, kan er overwogen worden om “Aanvulling Onderste Ledematen” toe te kennen. Dezelfde voorwaarden en indicaties zijn hierbij van toepassing als voor personen met een functievermindering t.h.v. been en/of heup t.g.v. een letsel t.h.v. de onderste ledematen: veilige verplaatsingen en transfers binnenshuis zijn enkel mogelijk mits steunname of met (loop)hulpmiddelen. Buitenshuis is het gebruik van een rolstoel voor verplaatsingen over langere afstanden (+/- 300m) nodig. Bij langdurige of blijvende rolstoelafhankelijkheid binnenshuis kan “Vervanging Onderste Ledematen” worden toegekend.
  • Uithouding en inspanningsintolerantie
Indien er ten gevolge van stoornissen in de functies van het hart- en bloedvatenstelsel, ademhalingsstelsel of zenuwstelsel, (of eventuele andere lichaamsstelsels) ernstige beperkingen optreden op het vlak van het bewegingssysteem en mobiliteit, kan de combinatie van interventieniveau-functiebeperkingen 'Aanvulling - Onderste ledematen', dan wel de combinatie 'Vervanging - Onderste Ledematen' toegekend worden. Voor toekenning van 'Vervanging - Onderste Ledematen' dient de persoon ook binnenshuis rolstoelgebonden te zijn of te verkeren in een situatie van volledige zorgafhankelijkheid. Ook bij aandoeningen zoals CVS en fibromyalgie kan in dit opzicht overwogen worden ‘Aanvulling Onderste Ledematen’ of in extreme situaties ‘Vervanging Onderste Ledematen’ toe te kennen. Met betrekking tot dit type aandoeningen dient men evenwel te vermijden dat het te vlot toewijzen van zware interventieniveaus zou leiden tot een toestand van definitieve en onomkeerbare passiviteit. 
  • Beenamputaties en prothesen 
De amputatie van een onder- of een bovenbeen is op zich geen voldoende beoordelingscriterium voor de toekenning van de functiebeperking en het interventieniveau. 
Het is belangrijk om stil te staan bij de functionele beperkingen die de persoon ervaart, o.m. op het vlak van mobiliteit indien gebruik wordt gemaakt van een beenprothese. 
Vele personen herwinnen dankzij hun prothese de stapfunctie. Anderen blijven zelfs ondanks de beschikking over een prothese noodgedwongen afhankelijk van een mobiliteitshulpmiddel zoals een rolstoel of loophulp, buitenshuis maar ook soms binnenshuis. Daarnaast dient ook opgemerkt dat men niet doorheen de volledige dag ononderbroken gebruik maakt van een prothese. Men denkt hierbij aan het uitvoeren van een aantal activiteiten op het vlak van zelfzorg zoals het zich wassen. Tot slot zijn er personen die gelet op een risico op medische complicaties bepaalde periodes hun prothese niet kunnen dragen, dit ondanks een correct gebruik van hun prothese, dermatologische verzorging en de keuze voor drukverlagend en allergiearm prothesemateriaal. 

Bij de beoordeling en de toekenning van FB & IN, functioneringsdomeinen en hulpmiddelen dient men met deze extra elementen rekening te houden. 

Gedetailleerde informatie over de manier waarop de motorische dysfunctie beoordeeld moet worden, is terug te vinden bij de rubriek Motorische stoornis van de inhoudelijke module van de infowijzer.

Heb je vragen of opmerkingen over dit onderwerp?
Mail naar hulpmiddelen@vaph.be

Comments